Trong quá trình thu hoạch và sau khi thu hoạch lứa quả đầu tiên, việc chăm sóc cây chanh dây đóng vai trò cực kỳ quan trọng để tránh hiện tượng cây bị suy kiệt (die-back), giúp cây tái tạo nhanh và đảm bảo năng suất cho các vụ tiếp theo. Dưới đây là những lưu ý trọng tâm về kỹ thuật chăm sóc:
1. Chăm sóc trong giai đoạn đang thu hoạch
Chế độ nước: Đây là giai đoạn cây cần lượng nước cao nhất để nuôi quả. Bà con cần thường xuyên kiểm tra độ ẩm và tưới nước đầy đủ mỗi ngày cho đến khi thu hoạch xong lứa quả để tránh trái bị teo tóp, nhăn nheo hoặc ít dịch.
Dinh dưỡng nuôi quả: Cần bổ sung NPK có hàm lượng Kali cao (như 15-5-20 hoặc 12-12-17) để giúp quả nặng ký, vỏ cứng bóng và ngọt hơn. Ngoài ra, có thể phun bổ sung Amino Acid để hỗ trợ cây mẹ không bị mất sức khi đang mang tải nặng.
Cắt tỉa nhẹ: Thường xuyên tỉa bỏ những cành vượt, cành bị sâu bệnh hoặc lá già để tập trung dinh dưỡng nuôi các quả lớn trên giàn.
2. Kỹ thuật phục hồi ngay sau khi thu hoạch (Giai đoạn 9-10 tháng tuổi)
Sau khi thu hoạch lứa đầu khoảng 7–10 ngày, bạn cần thực hiện quy trình phục hồi chuyên sâu:
Tạo sự “già hóa” trước khi tỉa: Trước khi tiến hành cắt tỉa cành già, bà con nên ngưng tưới nước từ 7 – 10 ngày.
Cắt tỉa cành (Xả cành): Loại bỏ những cành thứ cấp đã cho trái, cắt tại vị trí cách cành cấp 1 hoặc cành cấp 2 khoảng 10 – 20cm (nên chừa lại 2 – 3 nách lá) để cành tiếp tục bật chồi mới.
Nên sử dụng dụng cụ sắc bén để vết cắt không bị dập. Nếu thời tiết bất lợi (mưa nắng thất thường), cần phun thuốc phòng ngừa nấm bệnh (như Titan Cup) lên toàn bộ cây để tránh mầm bệnh xâm nhập qua vết cắt.
Phục hồi bộ rễ: Bón bổ sung phân hữu cơ (10 – 15kg phân chuồng hoai mục hoặc 2 – 3kg phân vi sinh mỗi gốc) kết hợp với nấm đối kháng Trichoderma để bảo vệ rễ.
Sử dụng các dung dịch kích rễ như Humic acid, Amino Acid hoặc bộ sản phẩm chuyên dụng để tái tạo rễ tơ trắng khỏe.
Kích chồi đồng loạt: Sau khi hoàn tất việc cắt tỉa và bón hữu cơ, cần tưới nước thật đẫm để kích thích cây bật mầm mới. Sau đó, bổ sung NPK có hàm lượng Đạm và Lân cao (như 20-20-15) định kỳ 15 ngày/lần để nuôi tược mới.
3. Vệ sinh vườn và quản lý dịch hại
Làm sạch vườn: Thu gom toàn bộ cành lá đã tỉa, tàn dư quả rụng ra khỏi vườn và tiêu hủy để loại bỏ nguồn lây nhiễm sâu bệnh.
Kiểm soát Virus: Giai đoạn chồi non mới bật rất dễ bị côn trùng chích hút tấn công và lây truyền virus (như bệnh hóa gỗ PWV). Cần thường xuyên thăm vườn để phát hiện sớm các dấu hiệu khảm lá, xoăn ngọn; nếu thấy cây nhiễm bệnh phải nhổ bỏ và tiêu hủy ngay lập tức.
Dưỡng chồi lá: Phun các chế phẩm dưỡng lá (như Budew, Green Mix) để giúp lá non xanh, dày, bóng, tạo tiền đề cho việc phân hóa mầm hoa vụ sau.
Lưu ý đặc biệt: Tránh bón phân quá sát gốc vì rễ tơ chanh dây ăn nổi và lan rộng. Nên bón phân theo hình chiếu tán lá để cây hấp thụ tốt nhất và tránh làm tổn thương cổ rễ.
Đọc thêm: Kỹ thuật trồng chanh dây đạt năng suất cao từ A-Z cho bà con nông dân
